Zonguldakta kaç belde var ?

Zonguldak’ta Kaç Belde Var? Psikolojik Mercekten Bir Coğrafya ve Zihin Tahlili

Bir psikolog olarak merakım, yalnızca insanlar arasında değil; coğrafyanın, kentlerin, idari sınırların içimizde uyandırdığı dünyaları da çözümlemek yönünde olur. Kendimize “kaç belde var?” sorusunu yönelttiğimizde, bu rakam yüzeysel gibi görünse de zihnimizde, sosyal kimliklerimizde, duygularımızda derin yansımalar yaratır. Şimdi Zonguldak’taki belde sayısını yalnızca teknik olarak vermekle yetinmeyelim; bu sayıyı bilişsel, duygusal ve sosyal psikolojinin ışığında irdeleyelim.

İdari Harita ve Rakam: Zonguldak’ta Kaç Belde?

En başta bilgiye dayanalım: Zonguldak il sınırlarında 18 belde bulunduğu kabul edilir. [1] Bu bilgi, Wikipedia’daki “Zonguldak ilindeki yerleşim yerleri listesi” sayfasında da belirtilmiştir. [1] Zonguldak’ın idari yapısında sekiz ilçe yer alır ve bu ilçelere bağlı beldeler ile köyler vardır. [2]

Ancak not etmek gerekir ki “belde” tanımı zaman içinde değişmiş, bazı beldeler mahalleye dönüşmüş, bazıları ise ilçe statüsü kazanmıştır. Bu düzenlemeler, hem fiziksel yapı hem de psikososyal algılar üzerinde etkili olabilir.

Bilişsel Perspektif: Belde Kavramı Zihnimizde Nasıl Temsillenir?

İnsan zihni kategorileştirmeye, sınıflandırmaya çok yatkındır. “Kent”, “ilçe”, “belde”, “mahalle” gibi kavramlar, zihnimizde farklı büyüklükler, önem düzeyleri, aidiyet duyguları taşır. Zonguldak’ta 18 beldenin olması, zihinde “ilçe bünyesinde küçük yerleşim alanları” anlamına gelir.

Bu kategorileştirme, bir zihinsel harita oluşturur: beldeler “ara ölçek”tir — ne tamamen kent merkezi kadar yoğun ne de köy kadar izole. Bilişsel psikoloji açısından bu ara ölçek, sınırların bulanıklaştığı, sınır geçişlerinin sıklaştığı alanlardır. Belde sakinleri kendilerini “ne tamamen kentli ne tamamen kırsal” kategorisinde konumlandırabilir; bu da kimlikte belirsizlikler ortaya çıkar.

Duygusal Perspektif: Belde ile İlçe Arasındaki Bağların Hissi

Her belde, sakinleri için “yerinden olma” ya da “aidiyet tılsımı” taşır. Bir belde insanı, belki de ilçe merkezine kıyasla “daha küçük” görülmekten duyulan hassasiyeti taşır. “Bizim beldeyi kim bilir?” kaygısı, duygusal olarak sınır dışılık hissi uyandırabilir.

Öte yandan belde halkı arasında dayanışma, yerellik duygusu güçlüdür. Çünkü belde, “hemen yanı başımdaki dünya”dır — okuluyla, kahvesiyle, gündelik rutiniyle. Bu duygusal harita, belde sakinlerinin ilçeye ve ile bakışını şekillendirir: “kent” algısıyla “köy” algısı arasında gidip gelirler.

Zonguldak’ta 18 beldenin varlığı, bu duygusal katmanların görece çeşitliliğini gösterir; her belde farklı bir öykü, farklı bir kolektif hafıza taşır.

Sosyal Psikoloji: Beldeler Arası İlişkiler ve Güç Dengeleri

Sosyal psikoloji bize anlatır ki, toplumsal yapılar karşılıklı etkileşimden doğar. Beldeler, ilçe merkezleri, köyler sosyal hiyerarşide konumlanırlar. İdari kaynaklar, altyapı yatırımları, politik temsil bu konumlarla ilişkilidir.

Zonguldak’taki beldeler, ilçelere bağlanan halkalar olarak hareket eder. İlçe merkezine yakın beldeler daha hızlı erişim avantajı kazanırken, uzak beldeler hizmete ulaşımda zorluk çekebilir. Bu fark, belde sakinlerinde “merkezden ayrı düşmüş olma” hissiyatı yaratabilir. Sosyal psikoloji açısından bu durum “merkeze yakınlık etkisi” (proximity effect) kavramıyla ilişkilidir — fiziksel yakınlık, sosyal görünürlük ve değer duygusunu artırır.

Beldeler arası etkileşim de önemlidir: pazar ilişkileri, kültürel etkinlik paylaşımları, hizmet kullanımı beldeler arası sosyal ağları oluşturur. Bu ağlar, belde sakinlerinin kimliklerini genişletir: “Ben bu beldenin insanıyım ama komşu beldeyle de bağlantım var” düşüncesi güç kazanır.

İçsel Deneyimlere Davet: Sizce Kaç Belde Olmalı?

Şimdi okuyucuya seslenmek isterim: Zonguldak’ta 18 belde var demek bir teknik gerçektir. Ama sizin için “belde” kelimesi ne çağrıştırıyor?

– Beldesinin kaybolduğunu düşünen bir genç nasıl bir yabancılaşma duyabilir?

– İlçe merkezinden uzak bir belde sakininde “görünmez olma” hissi ne kadar güçlüdür?

– Eğer siz bir belde sakinisi olsaydınız, kimlik hissinizin nasıl şekilleneceğini düşünürdünüz?

Yorumlarda, belde kavramıyla kendi hayatınız arasında bağ kurduğunuz duyguları, hatıraları, öyküleri paylaşabilirsiniz.

—

Sonuç olarak: Zonguldak’ta 18 belde bulunmaktadır. [1] Bu sayı yalnızca bir idari veri değil; zihinde temsiller kuran, aidiyetler üreten, sosyal ilişkileri yönlendiren bir etkiye sahiptir. Belde sınırları, haritadaki kesik çizgiler kadar sınırlı değildir — onlar insan ruhunda da sınırlar çizer, köprüler kurar.

—

Sources:

[1]: https://tr.wikipedia.org/wiki/Zonguldakilindekiyerle%C5%9Fimyerlerilistesi?utm_source=chatgpt.com “Zonguldak ilindeki yerleşim yerleri listesi – Vikipedi”

[2]: https://www.ilveilceler.com.tr/blog/zonguldak-ta-kac-tane-belde-var?utm_source=chatgpt.com “Zonguldak’ta kaç tane belde var? – ilveilceler.com.tr”